Nguyễn Thị Thu Hà, CEO MindX: “Can đảm, lì lợm, khả năng nhờ vả và khả năng học hỏi là 4 phẩm chất cần thiết cho một người làm khởi nghiệp”

Nguyễn Thị Thu Hà (Hà San) hiện đảm nhiệm vai trò CEO của MindX – một startup giáo dục các kĩ năng về công nghệ như: lập trình, robotics, thiết kế, vẽ 3D… Đây đồng thời cũng là tổ hợp làm việc của hơn 200 công ty khởi nghiệp và các quỹ đầu tư trong nước, quốc tế như Wefit, Ninja Van, Nextrans Capital… Mới đây, chị vừa được tạp chí Forbes Việt Nam vinh danh trong danh sách 30 Under 30 (30 gương mặt dưới 30 tuổi nổi bật nhất của Việt Nam trong năm 2019).

Tôi gặp chị vào một buổi sáng cuối tuần tại một cơ sở của MindX. Trong những ấn tượng ban đầu, không gian của một môi trường giáo dục mang đến cảm giác năng động và tươi trẻ, như chính những con người ở nơi đây – Nguyễn Thị Thu Hà CEO MindX cùng các thành viên và học viên của MindX. Trong buổi trò chuyện, chị thân thiện, gần gũi, chia sẻ câu chuyện khởi nghiệp của mình và đưa ra những lời khuyên cho các bạn trẻ.

Giáo dục có thể thay đổi cuộc đời một đứa trẻ và số phận của một quốc gia

Minh Nguyêt: Với rất nhiều lĩnh vực, ý tưởng khởi nghiệp khác nhau, lý do vì sao chị lại lựa chọn giáo dục làm nền móng để xây dựng start up? 

Nguyễn Thị Thu Hà: Tôi sinh ra ở một vùng quê nghèo. Về cơ bản, vùng ngày xưa tôi sinh ra điều kiện kinh tế rất thấp. Ngày ấy, nhiều bạn cùng trang lứa với tôi, do hoàn cảnh khó khăn, họ không có điều kiện, cơ hội được tiếp xúc với giáo dục, cũng như không được định hướng tốt nên về sau có những bạn cấp 2, cấp 3 đã phải đi làm tha hương.

Khi lên cấp 3, tôi may mắn được chuyển lên học trường ở huyện, mặc dù nhà không có điều kiện, may mắn là mẹ và bà tôi đều là giáo viên nên rất quan trọng về việc học hành. Anh em tôi được gia đình định hướng khắt khe về việc phải học hành để có thể vươn lên.

Ngày ấy, khi tôi quay về, tôi thấy phần lớn các bạn bè của mình – những người không được học hành thì đi phiêu bạt, mưu sinh, thậm chí có những người lấy chồng lấy vợ từ rất sớm. Tôi luôn đau đáu một suy nghĩ rằng, chỉ có giáo dục mới thay đổi cuộc đời một đứa trẻ và thay đổi số phận của một quốc gia.

Khi lên đại học rồi, tôi nhận tầm nhìn của mình không còn ở trong Việt Nam nữa mà bước ra ngoài thế giới, tôi thấy được một con đường hòa nhập với thế giới, con đường chinh phục thế giới của mọi người như thế nào, điều đó cũng xuất phát từ việc họ được hưởng thụ nền giáo dục ra sao.

Tôi nghĩ rằng, để khai sinh một điều gì đóng góp cho xã hội cũng như để đổi mới cải cách, tạo ra những giá trị tích cực cho công động, thì tôi sẽ chọn giáo dục là nền tảng đầu tiên.

Minh Nguyêt: Chị đã xuất sắc trở thành một trong 3 đại sứ sinh viên trong dự án của Google tại Việt Nam năm 2015, cơ hội lần này đã mang lại cho chị những trải nghiệm như thế nào? 

Nguyễn Thị Thu Hà: Với dự án của Google tại Việt Nam năm 2015, đó là cơ hội đầu tiên giúp tôi được tiếp xúc với thế giới công nghệ, được tiếp xúc với các công ty hàng đầu thế giới về công nghệ. Trong suốt quá trình trải nghiệm, làm việc trong các dự án của Google thì mình được tiếp xúc với những người xuất sắc trong Google, họ đều là những người rất tài năng và cực kì sáng tạo.

Đó là trải nghiệm lần đầu tôi được ra nước ngoài, được tiếp xúc với các bạn giỏi nhất ở các quốc gia khác nhau. Câu chuyện ấy giúp tôi được mở rộng tầm mắt, những trải nghiệm thực tế từ các bạn bè quốc tế xung quanh, từ những công ty hàng đầu trong lĩnh vực công nghệ, chính những điều ấy đã truyền cảm hứng tới mình về lĩnh vực này.  à đó cũng là một trong những lí do vì sao tôi chuyển từ làm việc, kinh doanh đơn thuần sang liên quan về công nghệ.

Trong quá trình làm dự án thì tôi thấy được ở nhiều quốc gia khác, về cơ bản họ có rất nhiều các vấn đề xã hội, cũng có nhiều vấn đề rất giống Việt Nam. Tôi nhận thấy rằng những vấn đề đấy nếu được sử dụng, được những người có thể sáng tạo ra những giải pháp bằng công nghệ thì hoàn toàn có thể giải quyết được. Công nghệ đang giúp thế giới này trở nên tốt đẹp hơn.

Công nghệ đang giúp thế giới này trở nên tốt đẹp hơn

Sứ mệnh muốn thực sự cải cách xã hội bằng giáo dục

Minh Nguyêt: Câu chuyện về MindX đã bắt đầu như thế nào, thưa chị? 

Nguyễn Thị Thu Hà: Câu chuyện của tôi cùng các bạn đồng sáng lập về cơ bản không phải là những câu chuyện to tác mà mọi người có thể thường thấy trên báo chí. Không phải xuất phát từ cái nguyện vọng là trở thành tỷ phú, không phải xuất phát từ việc tạo ra được những mô hình có thể nhân rộng trên khắp toàn cầu. Câu chuyện xuất phát ban đầu của chúng tôi  chỉ đơn thuần từ những điều nhỏ bé rằng:

Chúng tôi muốn thay đổi một điều gì đấy trong xã hội và muốn bắt đầu bằng giáo dục. Chúng tôi gặp những người có chung ý tưởng, cùng chí hướng trong một thời điểm thích hợp. Chúng tôi cùng nhau bắt tay vào làm.

Vậy thì bây giờ chúng tôi có gì? Chúng tôi chẳng có gì, tay trắng không có đồng vốn nào. Việc đầu tiên chúng tôi cần làm là sẽ mở một cái lớp nhỏ, mỗi người góp một cái bàn, một cái ghế vào thành một cái lớp học rồi nhờ một người nào đấy đến giảng dạy. Chúng tôi tuyển một vài học sinh vào. Tuyển được vài học sinh vào, tôi lại tiếp tục có thể tuyển tiếp những học sinh tiếp theo. Từ một lớp học tôi có thể có vài lớp học. Từ vài lớp học tôi có thể có một cơ sở. Cơ sở nhỏ tôi chuyển thành cơ sở lớn.

Đó là câu chuyện phát triển từ con số 0 và đi lên từ nhỏ cho đến lớn như thế. Tham vọng và tầm nhìn sẽ cứ thế lớn lên theo quá trình phát triển của công ty và đó cũng chính là sự phát triển của những người sáng lập về cả kinh nghiệm, hiểu biết, tầm nhìn. Còn sứ mệnh của chúng tôi sẽ không bao giờ thay đổi là muốn thực sự cải cách xã hội bằng giáo dục.

Câu chuyện khởi nghiệp của chúng tôi xuất phát từ những câu chuyện đơn giản như vậy. Gặp được những người đồng đội, mở bắt đầu từ những lớp rất nhỏ, sau đấy, khi có vốn, chúng tôi lại tiếp tục mở rộng thêm nữa.

MindX ngày xưa bắt đầu giảng dạy cho các bạn sinh viên. Vì sinh viên là đối tượng dễ tiếp cận nhất. Sau đấy bắt đầu giảng dạy cho những đối tượng cấp 3 cấp 2 cấp 1, cho những người kén chọn. Với chúng tôi, giáo dục là nền tảng, công nghệ là công cụ. Start up mà chúng tôi thực hiện không phải đơn giản là khởi nghiệp công nghệ thuần túy.

Đến thời điểm hiện tại, MindX có 4 cơ sở ở Hà Nội và 1 cơ sở Sài Gòn. Đã giảng dạy cho hơn 8500 học sinh, sinh viên trên cả nước cũng là nơi làm việc của hơn 200 công ty khởi nghiệp trong đấy có những công ty nổi tiếng ở Việt Nam về khởi nghiệp công nghệ.

Minh Nguyêt: Tháng 10/2019, Quỹ đầu tư ESP Capital tuyên bố rót vốn 500.000 USD (11,6 tỷ đồng) vào MindX, vậy là người sáng lập, CEO của MindX, chị nghĩ sao về thành tựu này? 

Nguyễn Thị Thu Hà: Về việc gọi vốn, tôi nghĩ, ở một khía cạnh nào đấy cũng chứng minh được rằng mô hình kinh doanh của mình là tốt và có nhiều người quan tâm, đồng hành. Thậm chí có những người sẵn sàng giúp tôi, cho tôi nguồn lực để tôi phát triển thêm. Tuy nhiên, tôi nghĩ đó không phải là một thành công theo như mọi người hay nghĩ, thấy rằng tôi đang cầm một cục tiền, thật ra sẽ phải đi kèm với cả trách nhiệm.

Khi cầm tiền của nhà đầu tư thì từ đó sẽ hình thành một câu chuyện rằng: Tôi sẽ phải phát triển tiếp công ty tôi như thế nào để đem lại những giá trị cốt lõi về sau. Câu chuyện ấy sẽ phải tiếp diễn theo hướng tăng trưởng như thế nào để đạt được những kỳ vọng của các nhà đầu tư khi họ đã đặt niềm tin vào công ty chúng tôi. Đó là trách nhiệm rất lớn và nặng nề.

Việc nhận được đầu tư cũng chứng minh một thành tựu của cả công ty trong suốt quá trình phát triển đồng thời cũng là nguồn động lực để các thành viên trong MindX cố gắng hơn nữa.

Minh Nguyêt: MindX đang theo đuổi mục tiêu như thế nào, thưa chị? 

Nguyễn Thị Thu Hà: Hiện tại, MindX đang đi theo mô hình Little Silicon Valley, tức là một hệ sinh thái đầu tiên ở Việt Nam chuyên dạy những kĩ năng trong thời đại công nghệ 4.0 và không gian khởi nghiệp chung. Trong khoảng 3 năm tới, MindX sẽ nhân rộng lên khoảng 30 đến 50 điểm trên toàn quốc, trong đó tập trung tại 2 thành phố lớn là Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh.

Trong quá trình phát triển, MindX luôn mong muốn tạo ra những thế hệ, ươm mầm những tài năng, cũng như những người có thể trở thành những nhà sáng chế, doanh nhân trẻ trong tương lai, có thể tạo ra những sản phẩm có ích cho xã hội.

MindX đang đi theo mô hình Little Silicon Valley, tức là một hệ sinh thái đầu tiên ở Việt Nam chuyên dạy những kĩ năng trong thời đại công nghệ 4.0

Nguyễn Thị Thu Hà, CEO MindX: "Can đảm, lì lợm, khả năng nhờ vả và khả năng học hỏi là 4 phẩm chất cần thiết cho một người làm khởi nghiệp"

Minh Nguyêt: Với kinh nghiệm của bản thân, theo chị, những phẩm chất nào cần thiết cho một người làm khởi nghiệp và đặc biệt là những người trẻ?

Nguyễn Thị Thu Hà: Theo tôi, người làm khởi nghiệp – đặc biệt là những người trẻ cần có 4 phẩm chất sau Can đảm, lì lợm, khả năng nhờ vả và khả năng học hỏi là 4 phẩm chất cần thiết cho một người làm khởi nghiệp.

Phẩm chất thứ nhất là can đảm

Sự can đảm ở đây là gì? Bạn có sẵn sang từ bỏ lựa chọn an toàn của mình, một công việc tốt, một trường học tốt, thời gian công sức, tuổi trẻ của bạn để bắt tay vào làm một thứ mà mình phải đứng mũi chịu sào, phải chịu tất cả mọi rủi ro nếu thất bại. Bạn phải đối mặt với tất cả những khó khăn trước mắt thậm chí là đối mặt với tương lai mà bạn cũng chẳng biết sẽ đi về đâu. Bạn có dám bắt tay vào làm hay không?

Điều đó đòi hỏi sự can đảm và sự dấn thân rất lớn từ những người làm khởi nghiệp, đặc biệt là những người trẻ, khi mà họ chưa có quá nhiều thứ trong tay, họ còn thiếu rất nhiều kinh nghiệm thậm chí họ còn bị ảnh hưởng bởi gia đình là bảo con phải làm cái nọ, con phải thi công chức đi, ảnh hưởng bởi bạn bè, ảnh hưởng bởi xã hội.

Bởi vì start up, nếu làm nhỏ thì không sao nhưng khi bạn làm lớn, sẽ có thể chết bất cứ lúc nào bởi vì rất nhiều lý do, từ lý do khách quan đến lý do chủ quan.

Mỗi ngày tỉnh dậy, bạn sẽ phải tự hỏi rằng hôm nay tôi phải làm gì, làm thế nào giải quyết vấn đề này. Trong một khoảng khó khăn và thậm chí là khủng hoảng, chẳng biết ngày mai công ty sống chết như thế nào thì bạn có dũng cảm để vượt qua nó hay không, hay là bỏ cuộc. Tất cả mọi thứ diễn ra như vây, cần một sự liều lĩnh, sự can đảm.

Tôi nghĩ rằng khởi nghiệp là một trong những lò đào tạo tốt nhất về sự can đảm. Người làm khởi nghiệp đều rất liều, can đảm, tin vào thứ chưa ai tin và làm những thứ chưa ai làm, có thể vượt qua những khó khăn mà không ai nghĩ rằng sẽ vượt qua được.

Nguyễn Thị Thu Hà (Hà San), CEO MindX: "Can đảm, lì lợm, khả năng nhờ vả và khả năng học hỏi là 4 phẩm chất cần thiết cho một người làm khởi nghiệp"

Phẩm chất thứ 2 là lì lợm

Sự lì lợm ở đây là gì? Là ngày hôm nay, tôi làm việc này, tháng này tôi làm việc này, cả một năm trời tôi vẫn làm việc này nhưng tôi chưa thấy kết quả đâu, tôi chưa thấy sự bứt phá ở đâu. Tôi vẫn đang phải tiếp tục nuôi sống cái công ty này để cho nó tiếp tục chạy, tôi chịu trách nhiệm trước tất cả những người đang làm việc ở đây. Nhưng tương lai vẫn rất mù mịt, rất vô định.

Giống như khi một con thuyền đi trên giữa biển khơi mà chẳng biết đất liền ở đâu, vậy thì tôi sẽ đi tiếp hay tôi sẽ dừng lại, hay tôi sẽ chán nản, thậm chí là bỏ mạng trên đường đi. Vậy tôi còn dám tiếp tục, tôi còn kiên trì vượt qua từng những cơn sóng nhỏ, cơn sóng lớn giữa đại dương hay không? Điều này đòi hỏi tâm lí thật sự vững vàng.

Và một sự lì lợm đến cứng đầu của những người làm khởi nghiệp, còn nếu không lì lợm được, rất nhiều người làm một, hai năm rồi chán, rồi họ từ bỏ hoặc quay lại công việc cũ hoặc họ thấy ý tưởng này mãi chưa thấy gì, họ bỏ ý tưởng này và sang làm một ý tưởng khác. Tức là sự thay đổi liên tục trong một doanh nghiệp đương nhiên là điều cần thiết, tuy nhiên ở một cái mức độ vĩ mô hơn thì tầm nhìn và sứ mệnh của người lãnh đạo thì phải kiên trì, kiên định thì mới có thể chèo lái được con thuyền đó.

Vậy nên thứ 2, sẽ là rèn luyện sự lì lợm.

Phẩm chất thứ ba là khả năng nhờ vả

Đi làm khởi nghiệp không phải theo kiểu tôi có một cục tiền trong tay, tôi đi ra mở một công ty hoành tráng, gia đình tôi giàu và tôi cầm tiền của gia đình đi để làm ăn. Khi tôi không có cái gì cả. Vậy chuyện nhờ vả ở đây là gì? Tôi thấy tôi không biết cái gì tôi sẽ phải đi nhờ, đi hỏi, để người ta có thể giúp mình. Tôi cần khách hàng, thậm chí tôi đi nhờ người ta để trở thành khách hàng của tôi. Cái kỹ năng ở đây, nếu dùng một cái từ chuyên môn hơn thì có thể gọi là kỹ năng sale.

Tôi nghĩ rằng tôi có sứ mệnh trong cuộc đời và tôi tin rằng cả vũ trụ sẽ giúp đỡ tôi. Từ những người tôi gặp hàng ngày, từ một cô bé phóng viên đến một khách hàng, đến một nhà đầu tư, đến những người đồng nghiệp, đồng đội của tôi. Tôi phải đi nhờ họ, tôi phải tìm kiếm sự giúp đỡ từ tất cả những nguồn lực xung quanh mà tôi có để làm thế nào giúp tôi xây dựng mơ ước và con đường của tôi trở nên vững chắc hơn.

Tôi tin rằng, khi tôi khao khát một điều gì, cả vụ trũ sẽ hợp lực giúp tôi đạt được điều đó. Và tôi biết ơn vì điều đấy, tôi sẵn sàng trả ơn lại những người đã từng giúp đỡ tôi từ những việc rất nhỏ.

Khi tôi khao khát một điều gì, cả vũ trụ sẽ hợp lực giúp tôi đạt được điều đó.

Như ngày xưa, ngày chúng tôi mà mở những cơ sở rất nhỏ trong ngõ, có những ông bà bán trà đá, bánh bao ở đầu ngõ. Những hôm thấy mình đêm hôm đi làm vất vả, thậm chí  ông bà còn miễn phí cho tôi ăn một cái bánh bao chẳng hạn. Cảm giác cực kì xúc động và biết ơn với điều đấy bởi vì mọi người đều hiểu là để làm ra được một sản phẩm là rất khó khăn. Trong hành trình của tôi, họ đã giúp đỡ và tôi sẽ trả ơn họ.

Khả năng nhờ vả, thậm chí nhà đầu tư cũng thế, mình gặp họ và muốn xin sự giúp đỡ từ họ. Về cơ bản, những người sĩ diện sẽ không làm được khởi nghiệp.

Can đảm, lì lợm, khả năng nhờ là 3 yếu tố quan trọng góp phần hình thành phẩm chất thứ 4.

Phẩm chất thứ 4 là khả năng học hỏi

Còn yếu tố thứ 4, khi bạn muốn làm khởi nghiệp thì yếu tố thứ tư sẽ tự xuất hiện, đấy là khả năng học hỏi. Bởi vì, thật sự như bạn thấy, đấy là khi bạn đi làm, sẽ có sếp bảo bạn thiếu xót chỗ này chỗ kia, làm cái này cái kia nhưng khởi nghiệp thì không ai bảo bạn làm những chuyện đấy cả.

Vậy thì khả năng tự học hỏi của mình là như thế nào? Từ chuyện đọc sách, từ chuyện đi học hay bằng sự quan sát, bằng sự trải nghiệm của chính mình. Có thể nói, khả năng tự học hỏi là một trong những kỹ năng sống còn của một người làm khởi nghiệp.

Nếu bạn dừng lại, bạn không phát triển được nữa, thì doanh nghiệp của bạn sẽ chững lại và không phát triển được nữa. Tức là hai nhân tố này sẽ đi song song với nhau, cái tầm của người lãnh đạo sẽ đi ngang với cái tầm của công ty .Khả năng học hỏi là khả năng sống còn của một người làm lãnh đạo đặc biệt với những người trẻ như tôi.

Vậy nên, với sự trải nghiệm của bản thân, tôi rút ra được 4 phẩm chất cần thiết cần cho người làm khởi nghiệp, đặc biệt là những người trẻ phải rèn luyện, đó chính là: Can đảm, lì lợm, khả năng nhờ vả và khả năng học hỏi.

Cảm ơn chị về cuộc trò chuyện này!

Bài viết: Minh Nguyệt
Thiết kế: Phương Chi

Bạn đang đọc bài viết "Nguyễn Thị Thu Hà, CEO MindX: “Can đảm, lì lợm, khả năng nhờ vả và khả năng học hỏi là 4 phẩm chất cần thiết cho một người làm khởi nghiệp”"
Tại chuyên mục "CÔNG SỞ" của Luxury Inside.
Mọi thông tin góp ý, chia sẻ và gửi bài cộng tác, vui lòng gửi về:
Email: banbientap@luxury-inside.vn – Điện thoại: 09 1199 5526.

BÀI CÙNG CHỦ ĐỀ

Bình luận bài viết